Jak zachować ukraińskie dziedzictwo kulturowe podczas wojny? Międzynarodowe seminarium odbyło się w Warszawie

Jak zachować ukraińskie dziedzictwo kulturowe podczas wojny? Międzynarodowe seminarium odbyło się w Warszawie

Dodano: 
Wicepremier, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP Piotr Gliński
Wicepremier, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP Piotr Gliński Źródło: Shutterstock / Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego / fot. Danuta Matloch
W Warszawie odbyło się trzydniowe międzynarodowe seminarium, którego uczestnicy dyskutowali o sposobach przeciwdziałania nielegalnemu wywozowi przez Rosję ukraińskich dóbr kultury. Jak będą ratowane dzieła sztuki zrabowane przez Rosję?

Na dzień 11 stycznia 2023 roku UNESCO potwierdziło uszkodzenie od 24 lutego 2022 roku 235 zabytków. Są to 104 obiekty sakralne, 18 muzeów, 83 budynki o znaczeniu historycznym i/lub artystycznym, 19 pomników i 11 bibliotek. Najwięcej zniszczeń jest w obwodach donieckim, charkowskim i kijowskim.

To właśnie z inicjatywy UNESCO i przy wsparciu Polski zostało zorganizowane w Warszawie trzydniowe seminarium, które potrwało do 20 stycznia. Uczestnicy rozmawiali o sposobach przeciwdziałania nielegalnemu wywozowi ukraińskich dóbr kultury przez Rosjan. Wydarzenie w Warszawie rozpoczęło się od uczczenia minutą ciszy ofiar katastrofy lotniczej w Browarach pod Kijowem.

Polska dzieli się doświadczeniami z Ukrainą

Seminarium oparte było na doświadczeniach Polski, która również straciła swoje zabytki podczas II wojny światowej. Oprócz przedstawicieli Polski w warszawskim seminarium brali udział urzędnicy, strażnicy graniczni i celnicy z krajów graniczących z Ukrainą – Słowacji, Węgier, Rumunii i Mołdawii. Prelegentami byli ukraińscy eksperci: historycy sztuki, archeolodzy, przedstawiciele Instytutu Dziedzictwa Narodowego, prokuratorzy, policja, straż graniczna i inni.

– Jednym z zagrożeń, przed którymi stoi Ukraina w czasie wojny, jest nielegalny wywóz, a szerzej – nielegalny obrót zabytkami ruchomymi. Dziś, dzięki strategicznej współpracy z UNESCO, zbieramy się w Warszawie, by wspólnie stawić czoła tym wyzwaniom i znaleźć najlepszy sposób na zachowanie tego, co najcenniejsze dla przyszłych pokoleń – powiedział podczas uroczystego otwarcia Piotr Gliński, wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego RP.

Wicepremier, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego zaznaczył również, że podczas II wojny światowej Polska straciła ponad 500 tys. dzieł sztuki i 22 mln książek w wyniku ataków Niemiec i ZSRR.

– Kiedy mówimy o stratach kulturowych, musimy również mówić o rekompensacie za te straty. W przeciwnym razie nie stoimy na straży podstawowych wartości europejskich – powiedział minister.

Jak Polska i inne kraje pomogą Ukrainie?

Aby pomóc Ukrainie w zachowaniu zabytków kultury, Instytut Dziedzictwa Narodowego z Polski utworzył Centrum Pomocy Kulturalnej na Ukrainie. Polscy eksperci będą też doradzać ukraińskim specjalistom, w szczególności w sprawie utraty dzieł sztuki w wyniku działań wojennych. Polska i Litwa, na prośbę ukraińskiego Ministerstwa Kultury i Informacji, stworzyły fundusz digitalizacyjny, który jest narzędziem chroniącym przed zniszczeniem.

Dalsza współpraca Polski i Ukrainy w zakresie wspierania ochrony dziedzictwa kulturowego

Już po zakończeniu seminarium, 20 stycznia, wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego prof. Piotr Gliński spotkał się w Warszawie z ministrem kultury i polityki informacyjnej Ukrainy Ołeksandrem Tkaczenką.

„Tematem roboczego spotkania była dalsza współpraca Polski i Ukrainy w zakresie wspierania ochrony dziedzictwa kulturowego na Ukrainie, działalność Funduszu Trójkąta Lubelskiego na Rzecz Digitalizacji Dziedzictwa Kulturowego oraz potrzeba bardziej intensywnej międzynarodowej współpracy w obszarze przeciwdziałania rosyjskiej propagandzie” – czytamy na stronie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Opracowała: Anastazja Oleksijenko
Źródło: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Powyższy artykuł, którego autorem jest Anastazja Oleksijenko dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowa. Pewne prawa zastrzeżone na rzecz Fundacji Tygodnika Wprost. Utwór powstał w ramach zadania publicznego zleconego przez Prezesa Rady Ministrów. Zezwala się na dowolne wykorzystanie utworu, pod warunkiem zachowania ww. informacji, w tym informacji o stosowanej licencji i o posiadaczach praw.
 

Pomoc Ukrainie

Projekt www.wprostukraine.eu został sfinansowany w kwocie 500 000 zł (słownie: pięćset tysięcy złotych złotych 00/100), co stanowi 78,51% wartości zadania publicznego, przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów w ramach zadania publicznego „Pomoc ukraińskim dziennikarzom i społeczności ukraińskiej w Polsce – popularyzacja wiedzy i budowanie świadomości społecznej uchodźców z Ukrainy”, realizowanego pod nazwą „ETAP 2 Projektu – Pomoc Ukrainie”. Całkowity koszt zadania publicznego stanowi sumę kwot dotacji i środków, wynosi łącznie 636 877 zł (słownie: sześćset trzydzieści sześć tysięcy złotych 00/100). Dotacja KRPM została udzielona na podstawie ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Inicjatywa ufundowana przez Fundację Tygodnika WPROST w ramach programu: Pomoc ukraińskim dziennikarzom